John Flaxman's randoms

Bir yazıyı yayınlıyorsunuz, iki saat sonra aynı metin kelimesi kelimesine başka bir domainde duruyor. Birkaç gün sonra bir sorguda bakıyorsunuz: kopya sizden üstte. Bu hem sinir bozucu hem de ilk bakışta adaletsiz görünüyor.

Çoğu durumda Google orijinali doğru tanıyor ve kopyalar dizinde bile kalmıyor. Ama özellikle yeni ya da az taranan sitelerde kopyanın öne geçtiği oluyor. Bu yazıda kopyaları nasıl bulduğumu, hangi önlemlerin gerçekten işe yaradığını ve ne zaman hiç uğraşmadığımı anlatıyorum.

Bir rakip birkaç ayda sizi geçip ilk sıraya yerleşiyor ve içeriği de sizinkinden iyi görünmüyor. İlk düşünce genellikle "kesin hile yapıyor" oluyor. Bazen haklısınızdır. Çoğu zaman ise gördüğünüz şey, sizin fark etmediğiniz meşru bir güç.

Bu yazı bir rakibi soğukkanlı incelemek için kullandığım kontrol listesi. Amaç iki şey: gerçekten spam varsa bunu kanıtla görmek, yoksa rakibin neyi iyi yaptığını anlamak. İkincisi çoğu zaman daha değerli çıkıyor.

Arada bir şöyle bir soru geliyor: "Bir hizmet var, anahtar kelimemi aratıp benim siteme tıklayan gerçek kullanıcılar gönderiyormuş, iki haftada ilk sayfaya çıkarıyormuş. Denemeye değer mi?" Arkasında genellikle bir tıklama botu, bir tıklama çiftliği ya da küçük ücretler karşılığında insanlara arama yaptıran bir mikro görev platformu oluyor.

Soru saçma değil, çünkü Google'ın kullanıcı etkileşimini hiç kullanmadığı da doğru değil. Ama "tıklama sinyali var" ile "sahte tıklama satın alırsam yükselirim" arasında büyük bir boşluk var. Aşağıda o boşluğu olabildiğince dürüst anlatmaya çalışıyorum.

Yapay zekâ araçları, bir anahtar kelime listesinden bir öğleden sonra binlerce sayfa üretmeyi mümkün kıldı. Soru da hızla değişti: "Google yapay zekâ içeriğini cezalandırıyor mu?" yerine "Kaç sayfa fazla sayılır?" sorulmaya başlandı. İkisi de yanlış yere bakıyor.

Google'ın Mart 2024'te yayımladığı scaled content abuse politikası ne üretim yöntemine ne de sayfa sayısına bakıyor; amaca ve sonuca bakıyor. Çizgiyi doğru okumak, meşru programatik SEO yapan biri için de önemli, çünkü aynı teknik iki farklı sitede çok farklı sonuç doğurabiliyor.

Arama sonuçlarındaki yıldızların ve ek bilgilerin dikkat çektiği bilindiği için yapılandırılmış veri yıllardır suistimal ediliyor. Hiç yorumu olmayan bir hizmet sayfasında 4,9 puan, sayfada olmayan soru-cevaplar, çoktan bitmiş etkinlikler, sepette başka çıkan fiyatlar. Çoğu zaman bunu bilinçli yapan biri bile yok; bir eklenti ya da tema varsayılan olarak ekliyor.

Sonuç ise aynı: zengin sonuçların kaybı, bazen de Search Console'da "spammy structured markup" manuel işlemi. İyi haber şu ki kendi işaretlemeni bu gözle denetlemek düşündüğünden kolay.

Search Console'da "Tarandı - şu anda dizine eklenmemiş" (Crawled - currently not indexed) satırının büyüdüğünü görmek can sıkıcıdır. Google sayfaya gelmiş, içeriği indirmiş, okumuş ve dizine almamaya karar vermiş. Teknik bir engel yok; sayfa erişilebilir, noindex yok, robots.txt engeli yok.

Bu durum çoğu zaman bir hata değil, bir karardır. Google'ın belgelerinde de açıkça yazar: taranan her sayfanın dizine ekleneceğinin garantisi yoktur. O yüzden işin özü, Google'ın bu kararı neden verdiğini anlamak ve gerçekten değerli olan sayfalar için bu kararı değiştirmektir.

Search Console'un sayfa dizine ekleme raporu (Indexing > Pages), dizinde olmayan URL'leri sebeplere göre listeler. Sorun şu ki bu sebeplerin çoğu ilk bakışta hata gibi görünür, ama önemli bir kısmı aslında sitenin doğru çalıştığını gösterir.

Her durum için aynı üç soruyu soruyorum: ne anlama geliyor, gerçekten sorun mu, ne yapmalıyım? Aşağıdaki tablo bu soruların kısa cevabı. Altında da en çok kafa karıştıran durumlar için ayrı açıklamalar var.

Search Console'daki tarama istatistikleri faydalı ama özet veridir. Hangi URL'nin kaç kez istendiğini, Googlebot'un hangi sayfalarda 404 aldığını ya da yeni yayınladığınız bir sayfaya ne zaman geldiğini tam olarak göremezsiniz. Bunun cevabı sunucunun kendi erişim loglarındadır.

Paylaşımlı hostingte bile bu loglara ulaşmak mümkün. cPanel ham logları indirmenize izin verir; gerisi birkaç grep ve awk komutu. Ücretli bir log analiz aracına gerek yok.

Birkaç yüz sayfalık bir sitenin sahibi, sayfaları dizine girmediğinde çoğu zaman crawl budget'ı suçlar. Oysa bu ölçekteki sitelerde tarama bütçesi neredeyse hiçbir zaman gerçek sebep değildir. Sorun genelde içerikte, iç linklerde ya da teknik bir engeldedir.

Öte yandan yüz binlerce URL'si olan bir e-ticaret sitesinde crawl budget gerçekten can yakar. Aradaki çizgiyi doğru çekmek, yanlış probleme saatler harcamamak için önemli.

Sitemap'e bir URL eklemek, Google'ın o sayfaya geleceği anlamına gelmez. Bazı sayfalar aylarca tek bir Googlebot isteği almadan bekler; sitenin sahibi de bunu genelde sayfa hiç trafik almayınca fark eder.

Search Console bu soruya tam cevap vermez. URL denetimi tek tek çalışır, dizine ekleme raporu en fazla 1000 örnek gösterir. Oysa elinizde iki liste var: sitemap'teki URL'ler ve Googlebot'un sunucu loglarında istediği URL'ler. Bu iki listeyi karşılaştırmak, sorunu birkaç saniyede ortaya çıkarır.