Türkçe SEO sözlüğü: 100 terim, kısa ve net tanımlarla
Bu sözlük, SEO'da her gün karşılaşılan 100 terimi on konu başlığı altında, her biri için bir ile üç cümlelik Türkçe tanımla topluyor. Her terimin yanında İngilizce karşılığı var; böylece Google'ın belgelerinde, araçlarda ve yabancı kaynaklarda aynı kavramı hemen tanıyabilirsiniz.
Tanımları Ekim 2026 itibarıyla güncel tuttum: INP'nin FID'in yerini alması, SSS (FAQ) zengin sonuçlarının kaldırılması, AI Bakışı ve AI Modu gibi değişiklikler sözlüğe işlendi.
Sözlüğü nasıl kullanmalı
Baştan sona okumak zorunda değilsiniz. Ben bu tür listeleri iki şekilde kullanıyorum: bir raporda ya da toplantıda anlamadığım bir terimi bulmak için tarayıcıda Ctrl+F ile aramak ve yeni başlayan biriyle çalışırken ilgili bölümü birlikte okumak.
Bölümler bir sitenin ömrüne yakın bir sırayla dizildi: önce temel kavramlar, sonra Google'ın sayfayı nasıl bulup dizine eklediği, ardından teknik altyapı, içerik, bağlantılar, yapılandırılmış veri ve performans. Son üç bölüm yerel ve e-ticaret SEO'su, yapay zekâ destekli arama ve ölçüm araçları üzerine. Bir terimin ayrıntılı anlatıldığı bir yazı varsa tanımın içinde bağlantısını verdim. Tanımlar bilinçli olarak kısa; bir kavramı uygulamaya dökmek için bağlantılı yazıya geçmek daha doğru olur.
Temel kavramlar
SEO (Search Engine Optimization)
Bir sitenin arama motorlarında daha görünür olması ve daha nitelikli organik trafik alması için içerik, teknik altyapı ve bağlantılar üzerinde yapılan çalışmaların toplamı. Ücretli reklam bu kapsama girmez.
SERP (Search Engine Results Page)
Arama yapıldığında gösterilen sonuç sayfası. Klasik mavi bağlantıların yanında AI Bakışı, yerel paket, görseller, videolar ve reklamlar gibi farklı öğeler de içerebilir.
Organik trafik (Organic traffic)
Arama motorlarının ücretsiz sonuçlarından gelen ziyaretler. Reklam tıklamaları organik trafik sayılmaz.
Arama niyeti (Search intent)
Kullanıcının bir sorguyla aslında neye ulaşmak istediği: bilgi, belirli bir site, karşılaştırma ya da satın alma. Sayfanın formatı bu niyete uymuyorsa iyi yazılmış olsa bile sıralamada zorlanır; konuyu arama niyeti yazısında ayrıntılı anlattım.
E-E-A-T (Experience, Expertise, Authoritativeness, Trustworthiness)
Deneyim, uzmanlık, otorite ve güvenilirlik. Google'ın kalite değerlendiricileri için yazdığı yönergelerden gelen bir çerçevedir; tek başına ölçülen bir sıralama faktörü değildir. Pratikte nasıl yansıdığını E-E-A-T pratikte yazısında topladım.
Çekirdek güncelleme (Core update)
Google'ın sıralama sistemlerinde yılda birkaç kez yaptığı geniş kapsamlı değişiklik. Belirli bir sitenin cezalandırılması anlamına gelmez; içeriğin genel olarak yeniden değerlendirilmesidir.
Spam politikaları (Spam policies)
Google'ın arama sonuçlarında sıralama düşüşüne veya kaldırılmaya yol açan yöntemleri listelediği kurallar. Gizleme, bağlantı spamı, ölçeklenmiş içerik istismarı ve süresi dolmuş alan adı istismarı bunlardan bazıları; güncel liste Google'ın spam politikaları sayfasında.
Manuel işlem (Manual action)
Bir Google çalışanının sitenin spam politikalarını ihlal ettiğine karar vermesiyle uygulanan yaptırım. Search Console'daki Manuel işlemler raporunda görünür ve sorun düzeltildikten sonra yeniden inceleme talebi gönderilir; süreci manuel işlemden geri dönüş yazısında anlattım.
Siyah şapka SEO (Black hat SEO)
Arama motorunun kurallarını açıkça ihlal ederek kısa yoldan sıralama kazanmaya çalışan yöntemler. Kalıcı olmaz, tespit edildiğinde siteye maliyeti genelde kazancından büyüktür.
Snippet (Search result snippet)
Arama sonucunda bir sayfa için gösterilen başlık bağlantısı, URL ve açıklama metni. Google açıklamayı meta açıklamadan ya da sayfa içeriğinden kendisi seçebilir.
Tarama ve dizine ekleme
Googlebot
Google'ın web sayfalarını tarayan botunun genel adı. Siteler bugün ağırlıklı olarak Googlebot Smartphone, yani mobil tarayıcı kimliğiyle taranır.
Tarama (Crawling)
Botun bir URL'yi ziyaret edip içeriğini indirmesi. Taranan her sayfa dizine eklenmez.
Dizine ekleme (Indexing)
Google'ın taradığı sayfayı analiz edip arama sonuçlarında gösterilebilecek şekilde dizinine kaydetmesi. Dizinde olmayan bir sayfa hiçbir sorguda görünmez.
Tarama bütçesi (Crawl budget)
Google'ın bir sitede belirli bir sürede taramak istediği ve tarayabildiği URL sayısı. Asıl olarak çok büyük ya da çok sık değişen siteler için önemlidir; çoğu site için gerçek bir sorun olmayabilir.
robots.txt
Sitenin kök dizininde duran ve botlara hangi yolları tarayabileceklerini söyleyen metin dosyası. Taramayı engeller, dizine eklemeyi değil: engellenmiş bir URL başka sayfalardan bağlantı alıyorsa içeriği olmadan dizinde görünebilir. Yorum satırları ve yazım ayrıntıları için robots.txt yorumları yazısına bakabilirsiniz.
XML site haritası (XML sitemap)
Sitedeki önemli URL'leri ve isteğe bağlı olarak son değişiklik tarihlerini listeleyen dosya. Keşfi hızlandırır ama dizine eklemeyi garanti etmez.
noindex
Sayfanın dizine eklenmemesini isteyen robots meta etiketi veya X-Robots-Tag başlığı. Çalışması için sayfanın taranabilir olması gerekir; robots.txt ile engellenen sayfadaki noindex görülmez.
Standart URL (Canonical URL)
Birbirine çok benzeyen sayfalar arasından Google'ın temsil eden sürüm olarak seçtiği URL. rel="canonical" güçlü bir sinyaldir ama emir değildir; noindex ile farkını canonical ve noindex yazısında anlattım.
Tarandı / Bulundu: Şu anda dizine eklenmiş değil (Crawled / Discovered – currently not indexed)
Search Console'un Sayfa dizine ekleme raporundaki iki durum. "Bulundu" URL'nin bilindiğini ama henüz taranmadığını, "Tarandı" ise tarandığı halde dizine alınmadığını gösterir; ikincisi genelde kalite veya kopya sinyalidir (ayrıntılı yazı).
Mobil öncelikli dizine ekleme (Mobile-first indexing)
Google'ın bir sayfanın mobil sürümünü tarama, dizine ekleme ve sıralama için esas alması. Mobilde eksik olan içerik, masaüstünde var olsa bile hesaba katılmayabilir.
Teknik SEO
HTTP durum kodu (HTTP status code)
Sunucunun bir isteğe verdiği üç haneli yanıt: 200 başarılı, 301/302 yönlendirme, 404 bulunamadı, 410 kalıcı olarak kaldırıldı, 5xx sunucu hatası. Googlebot'un sayfayla ne yapacağını ilk belirleyen bilgidir.
301 ve 302 yönlendirme (Permanent / temporary redirect)
301 kalıcı, 302 geçici yönlendirmedir. Site taşıma ve URL değişikliklerinde 301 kullanılır, çünkü Google'a yeni adresin standart sürüm olduğunu güçlü biçimde söyler.
Yönlendirme zinciri (Redirect chain)
Bir URL'nin hedefe ulaşmadan önce birden fazla yönlendirmeden geçmesi. Taramayı yavaşlatır ve hataya açıktır; tek adıma indirmek gerekir (zincirleri bulmak).
Soft 404
Sayfa "bulunamadı" ya da boş içerik gösterdiği halde sunucunun 200 kodu döndürmesi. Google bunu hata olarak işaretler; doğru çözüm gerçek 404/410 ya da gerçekten işe yarayan içeriktir.
hreflang
Aynı içeriğin farklı dil veya bölge sürümlerini birbirine bağlayan işaretleme. Karşılıklı olmalıdır: A sayfası B'yi gösteriyorsa B de A'yı göstermelidir; eşleşmeyen sürümler için x-default kullanılabilir.
JavaScript işleme (Rendering)
Googlebot'un sayfadaki JavaScript'i çalıştırıp son HTML'i oluşturması. İşleme taramadan sonra ayrı bir aşamada yapılabildiği için yalnızca JavaScript ile üretilen içerik gecikmeli görülebilir (Googlebot ve JavaScript).
SSR ve SSG (Server-side rendering / Static site generation)
SSR sayfanın HTML'inin her istekte sunucuda üretilmesi, SSG ise derleme sırasında hazır HTML dosyaları oluşturulmasıdır. İkisi de botun içeriği JavaScript çalıştırmadan görmesini sağlar.
Gizleme (Cloaking)
Arama motoruna ve kullanıcıya farklı içerik göstermek. Google'ın spam politikalarında açıkça yasaklanmıştır.
HTTPS
Tarayıcı ile sunucu arasındaki trafiğin şifrelenmesi. Google için güvenli bağlantı sayfa deneyiminin bir parçasıdır; HTTP ve HTTPS sürümleri tek bir standart adrese yönlendirilmelidir.
AMP (Accelerated Mobile Pages)
Hızlı mobil sayfalar için kısıtlı bir HTML çatısı. Haberlerin öne çıkan bölümünde yer almak için artık zorunlu değildir; bugün ne işe yaradığını AMP gerekli mi yazısında tartıştım.
İçerik ve anahtar kelime
Anahtar kelime (Keyword)
Kullanıcıların arama kutusuna yazdığı kelime veya ifade. Bugün tek kelimeden çok, aynı niyeti paylaşan sorgu grupları üzerinden düşünmek daha doğru sonuç verir.
Uzun kuyruk anahtar kelime (Long-tail keyword)
Daha uzun, daha belirli ve tek başına az aranan sorgular. Rekabeti düşüktür ve niyeti nettir; toplamda ciddi trafik getirebilir.
Başlık etiketi (Title tag)
Sayfanın <title> öğesi. Google sonuçlarda başlık bağlantısını genelde buradan üretir ama gerekirse sayfadaki başka metinlerden yeniden yazabilir.
Meta açıklama (Meta description)
Sayfanın kısa özetini veren meta etiket. Doğrudan sıralama faktörü değildir; Google sorguya daha uygun bulursa sayfadaki başka bir metni snippet olarak gösterebilir.
Kopya içerik (Duplicate content)
Aynı ya da çok benzer içeriğin birden fazla URL'de bulunması. Kendi başına bir ceza nedeni değildir, ama Google sürümlerden birini seçer ve sinyaller dağılabilir.
İnce içerik (Thin content)
Kullanıcıya özgün bir değer katmayan, kısa ya da başka yerlerden derlenmiş sayfalar. Google'ın manuel işlem türleri arasında "katma değeri az ya da hiç olmayan ince içerik" olarak geçer.
Konu kümesi (Topic cluster)
Bir ana konu sayfası ile onun alt başlıklarını işleyen ve birbirine bağlanan yazılardan oluşan içerik yapısı. Sitenin bir konuyu kapsamlı ele aldığını hem kullanıcıya hem botlara gösterir (konu kümeleri).
Anahtar kelime yamyamlığı (Keyword cannibalization)
Aynı niyeti hedefleyen birden fazla sayfanın birbiriyle yarışması. Google'ın resmi bir terimi değildir; Search Console'da aynı sorguda URL'lerin sırayla yer değiştirmesiyle fark edilir.
Ölçeklenmiş içerik istismarı (Scaled content abuse)
Kullanıcıya değer katmadan, esas olarak sıralamayı manipüle etmek için çok sayıda sayfa üretmek. İçeriğin insan ya da yapay zekâ tarafından üretilmiş olması fark etmez (ayrıntılar).
Site itibarı istismarı (Site reputation abuse)
Güçlü bir sitede, esas olarak o sitenin sıralama gücünden yararlanmak için üçüncü taraf içeriği yayımlamak. Google'ın spam politikalarında site itibarı politikası başlığı altında yer alır; halk arasında "parazit SEO" denir.
Bağlantılar
Geri bağlantı (Backlink)
Başka bir siteden sizin sitenize verilen bağlantı. Sayısından çok kaynağın güvenilirliği ve konuyla ilgisi önemlidir.
Bağlantı metni (Anchor text)
Bağlantının tıklanan görünür metni. Hedef sayfanın neyle ilgili olduğuna dair ipucu verir; aşırı optimize edilmiş, birebir anahtar kelime tekrarları doğal görünmez.
İç bağlantı (Internal link)
Aynı site içindeki sayfalar arasındaki bağlantı. Botun sayfaları keşfetmesine ve önemli sayfaların daha fazla sinyal almasına yardım eder.
Yetim sayfa (Orphan page)
Sitede hiçbir iç bağlantının işaret etmediği sayfa. Site haritasında olsa bile zor keşfedilir ve zayıf sinyal alır.
Kırık bağlantı (Broken link)
404 veya başka bir hata döndüren adrese giden bağlantı. Kullanıcı deneyimini bozar ve tarama kaynağını boşa harcar.
nofollow
Bağlantının sıralama sinyali olarak sayılmamasını isteyen rel değeri. Google bunu kesin bir kural değil, ipucu olarak değerlendirir (nofollow, sponsored, ugc).
rel="sponsored" ve rel="ugc"
sponsored ücretli veya reklam amaçlı bağlantılar, ugc ise yorum ve forum gibi kullanıcı içeriğindeki bağlantılar için kullanılır. Ücretli bağlantıları işaretlememek bağlantı spamı sayılabilir.
Bağlantı spamı (Link spam)
Esas olarak sıralamayı etkilemek için bağlantı alıp vermek: bağlantı satın almak veya satmak, aşırı bağlantı değişimi, otomatik bağlantı üretimi gibi. Google'ın spam politikalarında yer alır.
PBN (Private Blog Network)
Tek bir kişinin kontrol ettiği, genelde süresi dolmuş alan adları üzerine kurulan ve ana siteye bağlantı vermek için kullanılan site ağı. Bağlantı spamı ve süresi dolmuş alan adı istismarı kapsamına girer (neden hâlâ yapılıyor).
Disavow (Disavow links)
Search Console'un bağlantıları reddetme aracıyla belirli geri bağlantıların hesaba katılmamasını istemek. Google çoğu sitenin buna ihtiyaç duymadığını söyler; genelde manuel işlem veya ciddi bir bağlantı sorunu varsa kullanılır.
Yapılandırılmış veri
Yapılandırılmış veri (Structured data)
Sayfadaki bilgiyi makinenin okuyabileceği standart bir biçimde tanımlayan işaretleme. Google bazı türleri zengin sonuç göstermek için kullanır.
Schema.org
Yapılandırılmış veride kullanılan türlerin ve özelliklerin ortak sözlüğü. Google yalnızca belgelediği türlerin bir kısmı için arama özelliği sunar.
JSON-LD
Yapılandırılmış veriyi sayfanın içine ayrı bir script bloğu olarak yazma biçimi. Google'ın önerdiği formattır; minimum bir Article örneği için JSON-LD Article yazısına bakabilirsiniz.
Zengin sonuç (Rich result)
Yapılandırılmış veri sayesinde yıldız, fiyat, görsel gibi ek bilgilerle gösterilen arama sonucu. Uygun işaretleme gösterimi garanti etmez ve Google desteklediği türleri zaman içinde azaltabiliyor.
Zengin Sonuç Testi (Rich Results Test)
Bir sayfanın hangi Google zengin sonuçlarına uygun olduğunu ve işaretlemedeki hataları gösteren resmi araç. Schema.org'un genel geçerliliğini denetlemek için Schema Markup Validator kullanılır.
FAQPage (SSS işaretlemesi)
Sık sorulan sorular sayfaları için işaretleme. Google, FAQ belgesinde bu zengin sonucun 7 Mayıs 2026'dan itibaren aramada artık gösterilmediğini belirtiyor; işaretleme zarar vermez ama aramada görünür bir karşılığı kalmadı.
Organization ve Person işaretlemesi
Bir kuruluşun ya da kişinin adı, logosu, sosyal profilleri gibi bilgilerini tanımlayan türler. Google'ın varlığı doğru tanımasına yardım eder.
Product ve satıcı listeleri (Product, Merchant listings)
Ürün sayfalarında fiyat, stok durumu ve değerlendirme gibi bilgileri tanımlayan işaretleme. Doğru veriler ürünün zengin sonuçlarda ve alışveriş yüzeylerinde görünmesine yardım eder.
Yorum snippet'i (Review snippet)
Sonuçta yıldız ve puan gösterilmesini sağlayan işaretleme. İşletmenin kendi sitesinde kendisi hakkındaki yorumları işaretlemesi (LocalBusiness ve Organization için) yıldız göstermeye uygun değildir.
Yapılandırılmış veri spamı (Spammy structured markup)
Sayfada görünmeyen, yanıltıcı ya da yönergelere aykırı işaretleme kullanmak. Manuel işlemle zengin sonuç uygunluğunun kaybedilmesine yol açabilir (örnekler).
Performans
Core Web Vitals (Önemli Web Verileri)
Google'ın gerçek kullanıcı deneyimini ölçmek için kullandığı üç metrik: LCP, INP ve CLS. Google'ın belgesine göre iyi eşikler LCP için 2,5 saniye, INP için 200 milisaniye ve CLS için 0,1'dir.
LCP (Largest Contentful Paint)
Görünür alandaki en büyük içerik öğesinin, genelde ana görsel veya başlık bloğunun, ekrana çizilme süresi. Yükleme hızını temsil eder.
INP (Interaction to Next Paint)
Sayfadaki tıklama, dokunma ve klavye etkileşimlerine verilen yanıtın ne kadar sürdüğünü ölçer. 12 Mart 2024'te FID'in yerine Core Web Vitals metriği oldu; düzeltme yöntemleri INP yazısında.
CLS (Cumulative Layout Shift)
Sayfa yüklenirken ve kullanılırken içeriğin beklenmedik şekilde kaymasının toplam skoru. Boyutu verilmemiş görseller ve sonradan eklenen reklam alanları en sık nedenlerdir (CLS yazısı).
FID (First Input Delay)
İlk etkileşimdeki gecikmeyi ölçen eski metrik. Yalnızca ilk etkileşime baktığı için yetersiz kaldı ve 2024'te yerini INP'ye bıraktı; bugün raporlarda görmeniz eski bir kaynağa baktığınızı gösterir.
TTFB (Time to First Byte)
İstek gönderildikten sonra sunucudan ilk baytın gelmesine kadar geçen süre. Core Web Vitals metriği değildir ama yavaş TTFB, LCP'yi doğrudan geciktirir.
Saha verisi ve laboratuvar verisi (Field data / Lab data)
Saha verisi gerçek kullanıcılardan toplanır, laboratuvar verisi ise kontrollü bir ortamda tek bir testle üretilir. Google'ın değerlendirmesinde esas olan saha verisidir; laboratuvar verisi teşhis için kullanılır.
CrUX (Chrome User Experience Report)
Chrome kullanıcılarından toplanan gerçek performans verilerinin herkese açık veri seti. Search Console'daki Core Web Vitals raporu ve PageSpeed Insights'taki saha verisi buna dayanır.
PageSpeed Insights
Bir URL için hem CrUX saha verisini hem de Lighthouse laboratuvar testini gösteren Google aracı. Yeterli trafiği olmayan sayfalarda saha verisi görünmeyebilir.
WebP ve AVIF
JPEG ve PNG'ye göre genelde daha küçük dosya boyutu sunan modern görsel formatları. Görsel ağırlığını düşürmek LCP üzerinde hızlı sonuç veren adımlardan biridir.
Yerel ve e-ticaret
Google İşletme Profili (Google Business Profile)
İşletmenin Google Arama ve Haritalar'da görünen ücretsiz profili: adres, çalışma saatleri, fotoğraflar ve yorumlar. Yerel SEO'nun merkezidir (kurulum ve ayarlar).
Yerel paket (Local pack)
Yerel niyetli sorgularda harita ile birlikte gösterilen işletme listesi. Organik mavi bağlantılardan ayrı bir sıralamaya sahiptir.
NAP (Name, Address, Phone)
İşletme adı, adresi ve telefonu. Sitede, profilde ve diğer dizinlerde tutarlı olması yerel güven sinyallerini güçlendirir.
Alaka, mesafe, öne çıkma (Relevance, distance, prominence)
Google'ın yerel sonuçları sıralarken baktığını söylediği üç temel ölçüt. Yorum sayısı ve puanı öne çıkma tarafında rol oynar.
Sahte etkileşim (Fake engagement)
Gerçek bir deneyime dayanmayan, ücretli ya da rakibe zarar vermek için yazılmış yorum ve puanlar. Google bu içeriği kaldırır ve politikayı ihlal eden işletmenin profiline kısıtlama getirebilir (sahte yorum saldırısı).
Fasetli gezinme (Faceted navigation)
Kategori sayfalarında renk, beden, fiyat gibi filtrelerle URL üretilmesi. Kontrolsüz kalırsa sınırsız URL kombinasyonu taramayı boğar (filtreli kategori sayfaları).
Sayfalama (Pagination)
Uzun listelerin birden fazla sayfaya bölünmesi. Google rel="next" ve rel="prev" işaretlemesini artık dizine ekleme sinyali olarak kullanmıyor; her sayfanın kendi standart URL'si olmalı ve normal bağlantılarla erişilebilir kalmalıdır.
Kategori sayfası (Category page)
E-ticaret sitelerinde ürünleri gruplayan liste sayfası. Genel ve ticari sorgularda çoğu zaman ürün sayfalarından daha iyi sıralanır.
Stokta olmayan ürün (Out-of-stock product)
Geçici olarak satılamayan ürün sayfası. Ürün geri gelecekse sayfa yayında tutulup stok durumu işaretlemede doğru belirtilir; kalıcı olarak kalktıysa 301 veya 404/410 değerlendirilir.
Ürün feed'i ve Merchant Center (Product feed)
Ürün bilgilerini Google'a toplu olarak ileten veri dosyası ve bunun yönetildiği platform. Ücretsiz ürün listelemeleri ve alışveriş sonuçları için kullanılır.
Yapay zekâ araması
AI Bakışı (AI Overviews)
Google'ın bazı sorgularda sonuçların üstünde gösterdiği, kaynak bağlantıları içeren yapay zekâ özeti. Webrazzi'nin haberine göre Google, AI Bakışı ve AI Modu'nu Şubat 2026'da Türkiye'de kademeli olarak kullanıma sunmaya başladı; Türkiye'deki görünümünü ayrı bir yazıda inceledim.
AI Modu (AI Mode)
Takip soruları sorulabilen, akıl yürütme ve karşılaştırma gerektiren sorgular için tasarlanmış sohbet tarzı arama deneyimi. Yanıtlarında web sayfalarına bağlantı verir.
Sorgu yelpazesi (Query fan-out)
AI Bakışı ve AI Modu'nun bir soruyu alt başlıklara bölüp aynı anda birden çok ilgili arama yapması. Bu yüzden sayfanız, kullanıcının yazdığı sorgu için değil, alt sorgulardan biri için alıntılanabilir.
GEO (Generative Engine Optimization)
İçeriğin yapay zekâ destekli yanıtlarda kaynak olarak kullanılma ihtimalini artırmaya yönelik çalışmaların genel adı. Google'ın resmi terimi değildir; Google, AI özellikleri için ayrıca bir optimizasyon gerekmediğini söyler.
Alıntı (Citation)
Yapay zekâ yanıtında kaynak olarak gösterilen sayfa bağlantısı. Alıntılanmak için sayfanın dizinde olması ve snippet göstermeye uygun olması gerekir.
AI özelliklerine uygunluk (AI features eligibility)
Google'ın belgesine göre bir sayfanın AI Bakışı veya AI Modu'nda görünebilmesi için ek bir teknik gereksinim yoktur: dizine eklenmiş ve snippet ile gösterilebilir olması yeterlidir. Bu trafik Search Console'da Performans raporunun "Web" arama türü içinde sayılır; nasıl ayrıştırılacağını AI Bakışı trafiğini ölçmek yazısında anlattım.
Google-Extended
Sitenin içeriğinin Google'ın Gemini gibi yapay zekâ modellerinin eğitiminde ve temellendirmesinde kullanılmasını sınırlamak için robots.txt'de kullanılan kimlik. Google Arama'yı ve AI Bakışı'nı etkilemez.
nosnippet, data-nosnippet, max-snippet
Google'ın sayfadan ne kadar metin göstereceğini sınırlayan önizleme kontrolleri. Arama sonuçlarındaki snippet ile birlikte AI özelliklerinde kullanılabilecek içeriği de kısıtlar.
llms.txt
Yapay zekâ araçlarına sitenin özetini ve önemli sayfalarını sunmak için önerilmiş bir metin dosyası. Bir topluluk önerisidir; Google AI özellikleri için bu tür dosyalara gerek olmadığını belirtiyor (llms.txt ve yapay zekâ botları).
Sıfır tıklama araması (Zero-click search)
Kullanıcının ihtiyacını sonuç sayfasında karşılayıp hiçbir siteye tıklamadan ayrıldığı arama. AI Bakışı, öne çıkan snippet ve bilgi panelleri bu davranışı artırır.
Ölçüm ve araçlar
Google Search Console
Sitenin Google aramadaki görünürlüğünü, dizine eklenme durumunu ve sorunlarını gösteren ücretsiz Google aracı. SEO çalışmasının birincil veri kaynağıdır.
Performans raporu (Performance report)
Search Console'da sorgu, sayfa, ülke ve cihaz bazında tıklama, gösterim, TO ve ortalama konum verilerini gösteren rapor. Web, görsel, video ve haberler için ayrı arama türleri vardır.
Gösterim (Impression)
Sitenize ait bir bağlantının kullanıcının gördüğü bir sonuç sayfasında yer alması. Kullanıcının bağlantıyı gerçekten fark ettiği anlamına gelmez.
TO (Tıklama oranı, Click-through rate)
Tıklama sayısının gösterim sayısına oranı. Aynı sırada düşük TO, başlığın ve açıklamanın sorguya yeterince cevap vermediğine işaret edebilir.
Ortalama konum (Average position)
Sitenizin sonuçlarda göründüğü en üst konumun ortalaması. Pek çok sorgu ve gösterimin ortalaması olduğu için tek başına sıralama takibi yerine geçmez.
URL Denetimi (URL Inspection)
Search Console'da tek bir URL'nin dizin durumunu, Google'ın seçtiği standart sayfayı ve canlı test sonucunu gösteren araç. Toplu kontroller için URL Inspection API kullanılabilir.
Google Analytics 4 (GA4)
Google'ın etkinlik tabanlı web analitiği aracı. Kullanıcıların siteye geldikten sonra ne yaptığını gösterir; arama sonuçlarındaki görünürlüğü göstermez.
Log analizi (Log file analysis)
Sunucu erişim kayıtlarını inceleyerek botların hangi URL'leri ne sıklıkla taradığını görmek. Googlebot olduğunu iddia eden isteklerin gerçekliği ters DNS ile doğrulanmalıdır.
Sıralama takibi (Rank tracking)
Belirli anahtar kelimelerde sitenin konumunu düzenli olarak kaydetmek. Kişiselleştirme ve konum farkları nedeniyle her ölçüm bir örneklemdir, kesin değer değildir.
Regex filtresi (Regular expression filter)
Search Console'un Performans raporunda sorgu ve sayfaları düzenli ifadeyle süzme özelliği. RE2 söz dizimini kullanır; desen yazmak için GSC regex aracını kullanabilirsiniz.
Özetle
Bu sözlüğü sabit bir liste olarak değil, yaşayan bir referans olarak görüyorum. Google son iki yılda FID'i emekliye ayırdı, SSS zengin sonuçlarını kaldırdı, Türkiye'de AI Bakışı ve AI Modu'nu açtı; bu yüzden bir terimin tanımını eski bir kaynaktan okuyorsanız tarihine mutlaka bakın. Bir terim şüpheli geldiğinde ilk başvurduğum yer her zaman Google'ın kendi belgesi oluyor, ikinci olarak da kendi Search Console verim. Güncel değişiklikleri takip etmek için Google arama güncellemeleri sayfasına da göz atabilirsiniz.
Comments / questions
If you have a question about any topic or wish to contact me: Telegram or send an email to [email protected] Thanks!
Related pages
- Site reputation abuse (parazit SEO): kiralık klasörlerin riski (2026)
- E-E-A-T pratikte: yazar sayfası, kaynak, deneyim kanıtı (2026)
- Eski içerikleri güncellemek: ne zaman, nasıl? (2026)
- AMP 2026'da hâlâ gerekli mi? SEO'ya gerçek etkisi (2026)
- AI Bakışı Türkiye'de: hangi sorguda çıkıyor, kim alıntılanıyor (2026)